Klasik ihracat; gümrük müşaviriyle çalışmayı, ayrıntılı beyanname düzenlemeyi ve çoğu zaman büyük hacimli sevkiyatları gerektirir. İnternetten yurt dışındaki tek tek müşterilere satış yapan küçük bir işletme için bu süreç hem pahalı hem de yavaştır. Mikro ihracat, bu ihtiyaca cevap vermek için geliştirilmiş, daha sade bir gümrük yoludur ve küçük paketlerle yapılan e-ticaret gönderilerinde yaygın olarak kullanılır.
Mikro ihracatta gönderiler, yetkili hızlı kargo veya posta yoluyla, basitleştirilmiş bir beyan üzerinden yurt dışına çıkar. Satıcı paketini taşıyıcıya teslim eder, beyan taşıyıcı tarafından elektronik ortamda düzenlenir ve gönderi kısa sürede yola çıkar. Bu yazıda sürecin nasıl işlediğini ve hangi belgeleri hazırlamanız gerektiğini anlatıyoruz.
Mikro ihracat nedir ve kimler yapabilir?
Mikro ihracat, belirli ağırlık ve değer sınırlarının altında kalan ticari gönderilerin, gümrük müşaviri hizmeti alınmadan, yetkili taşıyıcılar aracılığıyla elektronik beyanla yurt dışına çıkarılmasıdır. Vergi mükellefi olan işletmeler, satış yaptıkları ürünleri bu yolla müşterilerine gönderebilir.
Bir gönderinin mikro ihracat kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceğini belirleyen başlıca koşullar şunlardır:
- Ağırlık sınırı: Gönderinin brüt ağırlığı mevzuatta belirlenen üst sınırı aşmamalıdır.
- Değer sınırı: Gönderinin fatura değeri belirlenen tutarın altında kalmalıdır.
- Taşıyıcı: Gönderi, bu hizmeti vermeye yetkili bir hızlı kargo firması veya posta yoluyla yapılmalıdır.
Ağırlık ve değer sınırları zaman zaman güncellendiği için gönderiyi hazırlamadan önce güncel sınırları taşıyıcınızdan veya Ticaret Bakanlığı duyurularından teyit edin. Aşağıdaki tablo, mikro ihracat ile klasik ihracatın temel farklarını özetlemektedir.
| Özellik | Mikro ihracat | Klasik ihracat |
|---|---|---|
| Beyan | Taşıyıcı tarafından elektronik ortamda | Gümrük müşaviri aracılığıyla |
| Gönderi büyüklüğü | Küçük paketler, tek tek siparişler | Toplu ve büyük hacimli sevkiyatlar |
| Süre | Genellikle aynı gün veya ertesi gün | Belge hazırlığına bağlı olarak daha uzun |
| Maliyet | Kargo ücretine dahil veya düşük ek ücret | Müşavirlik ve ek hizmet ücretleri |
ETGB ve basitleştirilmiş beyan nasıl ilişkilidir?
Mikro ihracat konuşulurken iki terim sık sık geçer: Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi (ETGB) ve basitleştirilmiş beyan. ETGB, e-ticaret gönderileri için taşıyıcı tarafından elektronik ortamda düzenlenen beyannamedir. Gönderiniz yurt dışına çıktığında bu beyanname kapanır ve ihracatın resmî kaydı oluşur.
Uygulamada siz yalnızca doğru fatura ve ürün bilgilerini taşıyıcıya iletirsiniz; beyannamenin düzenlenmesi ve gümrük işlemleri taşıyıcı tarafından yürütülür. Gönderi çıktıktan sonra beyanname numarasını ve kapanış bilgisini taşıyıcıdan isteyerek kayıtlarınıza eklemelisiniz.
Gönderiden önce hazırlanacak belgeler
Paketinizin gümrükten sorunsuz geçmesi için taşıyıcıya teslim etmeden önce aşağıdaki belge ve bilgileri hazırlayın:
- Fatura: Alıcının adı ve adresi, ürün açıklaması, adet, birim fiyat ve toplam tutarın yer aldığı e-arşiv veya e-fatura.
- Ürün açıklaması: Ürünün ne olduğunu açıkça anlatan, tercihen İngilizce bir tanım. “Hediye” veya “numune” gibi belirsiz ifadelerden kaçının.
- GTİP kodu: Ürünün gümrük tarife istatistik pozisyonu. Doğru kodu bilmiyorsanız taşıyıcınızdan veya bir müşavirden destek alın.
- Ağırlık ve ölçü: Paketin brüt ağırlığı ve dış ölçüleri.
- Alıcı iletişim bilgisi: Teslimatta ve gümrükte gerekebilecek telefon numarası ve e-posta adresi.
Mikro ihracatta KDV iadesi
Mikro ihracatın işletmeler için önemli avantajlarından biri, ihraç edilen ürünler için yüklenilen KDV’nin iade olarak talep edilebilmesidir. Ürünün üretimi veya alımı sırasında ödenen KDV, belirli koşullar sağlandığında geri alınabilir ya da başka vergi borçlarına mahsup edilebilir.
İade talebi için ihracatın kapanmış beyanname kayıtları ve ilgili faturalar gerekir. Bu süreç mali müşaviriniz aracılığıyla Gelir İdaresi Başkanlığı’nın sistemleri üzerinden yürütülür. Talep için gereken belgeleri ve süreleri kendi durumunuza göre mali müşavirinizden öğrenin.
AveksaSoft ile yurt dışı sipariş ve fatura yönetimi
AveksaSoft e-ticaret altyapısında yurt dışı siparişler, alıcı bilgileri ve ürün detaylarıyla birlikte kaydedilir. Kargo ve muhasebe entegrasyonları sayesinde fatura ve gönderi bilgilerini taşıyıcıya ve muhasebe programınıza aktarabilir, her siparişin belge kaydını tek yerden takip edebilirsiniz.
Yurt dışı satış ayarlarını ve entegrasyonları incelemek için E-İhracat Rehberi sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Mikro ihracat gönderisinin adım adım akışı
Mikro ihracat sürecini bir sipariş üzerinden düşündüğümüzde adımlar şöyle sıralanır: Müşteri sitenizden sipariş verir ve ödemeyi tamamlar. Siz siparişe ait faturayı düzenler, ürünü paketler ve paketin ağırlığını ölçersiniz. Ardından taşıyıcının sistemine gönderi kaydını, fatura bilgilerini ve ürün açıklamasını girersiniz.
Taşıyıcı paketi teslim aldıktan sonra elektronik beyanı düzenler ve gönderiyi gümrük işlemlerine sokar. Gümrük işlemleri tamamlanınca paket yurt dışına çıkar ve beyanname kapanır. Bu aşamada taşıyıcıdan beyanname numarasını ve çıkış bilgisini alarak sipariş kaydınıza eklemeniz, ileride KDV iadesi talebinde ve muhasebe kayıtlarında işinizi kolaylaştırır.
Paket varış ülkesine ulaştığında, o ülkenin gümrük kurallarına göre vergi ve harç işlemleri yapılır. Bu masrafların kime ait olduğunu satış öncesinde müşteriye bildirmiş olmanız, teslimatın sorunsuz tamamlanması için önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
1. Şahıs şirketi olarak mikro ihracat yapabilir miyim?
Evet. Şirket türünden bağımsız olarak vergi mükellefi olan işletmeler mikro ihracat yapabilir. Fatura düzenleyebilmeniz ve ihracat kayıtlarını muhasebeleştirebilmeniz yeterlidir.
2. ETGB düzenlenmesi için ayrıca ücret ödenir mi?
Bu, çalıştığınız taşıyıcıya bağlıdır. Bazı firmalar ETGB hizmetini kargo ücretine dahil ederken bazıları ayrı bir ücret alabilir. Anlaşma yapmadan önce bu ücreti sorun.
3. GTİP kodu yanlış yazılırsa ne olur?
Yanlış GTİP kodu, gönderinin gümrükte bekletilmesine, ek kontrollere veya yanlış vergi hesaplanmasına yol açabilir. Kodu doğru belirlemek için taşıyıcınızdan veya bir gümrük müşavirinden destek alın.